Çocukluk Çağı Epilepsisine Yeni Bir Yaklaşım: Burundan Beyne İlaç Taşıyabilen Akıllı Sistemler Geliştiriliyor
Hacettepe, Sabancı ve İran Tahran Üniversiteleri’nden bilim insanları, epilepsi tedavisinde kullanılan ilacın kan-beyin bariyerini aşmakta güçlük çekmesi ve buna bağlı olarak ilacın etkinliğinin sınırlı olması sorununu çözmek için harekete geçti. TÜBİTAK ve İran Ulusal Tıp Araştırmaları Ajansı tarafından desteklenen ‘Nano4Seizure’ projesi çerçevesinde, çocukluk çağı epilepsisinde kullanılmak üzere burundan beyne ilaç taşıyabilen akıllı sistemler geliştiriliyor. Proje kapsamında, lipid nanoparçacıklar (LNP) kullanılarak nöbet tedavisinde yaygın olarak kullanılan ‘midazolam’ adlı ilacın beyne ulaşımının artırılması ve terapötik etkinliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.
Yeni Projenin İlkeleri ve Hedefleri
Hacettepe Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nihal Aydoğan, Sabancı Üniversitesi Dr. Öğretim Üyesi Nur Mustafaoğlu ve İran Tahran Üniversitesi Tıp Bilimleri Fakültesi’nden Prof. Nasrollah Tabatabaei liderliğinde yürütülen projede, çocukluk çağı epilepsisinde kullanılmak üzere burundan beyne ilaç taşıyabilen akıllı sistemler geliştiriliyor. ‘Nano4Seizure’ projesi, epilepsi tedavisinde ilacın doğrudan beyine ulaştırılmasını amaçlıyor. Bu sayede, mevcut tedavilerin sınırlılıklarının aşılması ve ilacın etkinliğinin artırılması hedefleniyor. Proje ekibi, epilepsi gibi hastalıkların tedavisinde burundan beyne ilaç taşınabilen sistemlerin kullanılmasının önemini vurguluyor.
-
İlaçların kan-beyin bariyerini aşma sorununun çözülmesi
-
Terapötik etkinliğin artırılması
-
Çocukluk çağı epilepsisi gibi diğer hastalıkların tedavisinde de kullanılabilme potansiyeli
Projede yer alan Araştırmacılar, ilaçların kan-beyin bariyerini aşma güçlüğünün, mevcut tedavilerin etkinliğini kısıtladığını belirtiyor. Ayrıca, Prof. Dr. Nihal Aydoğan’ın koordinatörlüğünde çalışmalara katılan Doktora Sonrası Araştırmacı Dr. Şeyma Nur Türkmen Koç, Doktora Öğrencisi Burcu Ökmen Altaş ve Yüksek Lisans Öğrencisi Fatma Yakar da projenin önemli isimleri arasında yer alıyor.
Geleceğe Yönelik Umutlu Bakış
Proje ekibi, geliştirilen bu akıllı sistemlerin sadece epilepsi tedavisinde değil, birçok hastalığın tedavisinde kullanılabileceğine dikkat çekiyor. Özellikle beyin tümörleri gibi tedavisi zor olan hastalıkların ilaç tedavisinde bu sistemlerin büyük avantajlar sağlayabileceğini belirtiyor. Bu sayede, daha etkili ve non-invaziv tedavi yöntemlerinin geliştirilebileceği umudu taşınıyor.
